ذوب‌آهن اصفهان به ‌عنوان یکی از صنایع مادر و ریشه‌دار کشور، امروز در مسیر توسعه و عبور از چالش‌های پیش‌رو، بیش از هر چیز به تأمین پایدار مواد اولیه و ایجاد بازار برای محصولات خود نیاز دارد. در این میان، تولید ریل به ‌عنوان یکی از مزیت‌های راهبردی این مجتمع، می‌تواند نقش مهمی در پیوند صنعت فولاد با توسعه حمل‌ونقل ریلی و پروژه‌های عمرانی کشور ایفا کند.

به گزارش کیوسک خبر، امیر توکلی، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی و نماینده مردم خواف و رشتخوار، در گفت‌وگوی اختصاصی با خبرنگار ما، ضمن تشریح چالش‌های پیش‌روی صنعت فولاد و ذوب‌آهن، از ضرورت حمایت از این صنعت مادر، توسعه بازار ریل در داخل و خارج کشور و ایجاد سازوکارهای مؤثر برای اتصال تولید به مصرف سخن گفت.
وی با تأکید بر جایگاه راهبردی ذوب‌آهن اصفهان در صنعت فولاد کشور، تأمین پایدار مواد اولیه و ایجاد بازار برای محصولات این شرکت را دو ضرورت اساسی برای عبور این مجتمع عظیم صنعتی از چالش‌های موجود برشمرد و گفت: ذوب‌آهن اصفهان، یک ظرفیت و استعداد بزرگ صنعتی است که شکوفا نمودن پتاسیل های آن نیازمند استراتژی های نوین می باشد.

تأمین پایدار مواد اولیه، یکی از عوامل تعیین‌کننده قیمت تمام‌شده
توکلی درباره تأمین مواد اولیه ذوب‌آهن اصفهان افزود: یکی از منابع تأمین مواد کارخانه، معدن ققنوس است که استخراج آن توسط شرکت پویش معادن انجام می‌شود. در سالیان گذشته و در مزایده محدوده معدنی، حقوق دولتی این معدن به رقمی رسید که افزایش قیمت تمام‌شده مواد اولیه فراتر از انتظار بود و همچنین با اضافه شدن هزینه‌های حمل‌ونقل، لجستیک و سایر هزینه‌ها، قیمت تمام‌شده محصول برای ذوب‌آهن افزایش پیدا می‌کرد.
عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی ادامه داد: در این راستا اقدام اصلاحی و راهبردی که شورای عالی معادن و وزارت صمت دنبال کردند، کاهش حقوق دولتی این معدن از ۱۲۳ درصد به ۱۰۱ درصد است. این اقدام بخشی از کمک به ذوب‌آهن برای کاهش قیمت تمام‌ شده محصولات کارخانه محسوب می شود. در جلسه اخیر با مهندس افضلی مدیرعامل ذوب آهن نیز مذاکراتی خوبی در این زمینه انجام گرفت.
توکلی در ادامه به سرمایه انسانی ارزشمند ذوب آهن اصفهان پرداخت و خاطرنشان کرد: این مجتمع عظیم صنعتی،نیروهای فنی و تکنیکال بسیار با سواد و توانمندی دارد که نقش بی بدیل آنها در ساخت و راه اندازی صنایع مختلف در سطح کشور تا همیشه ماندگار است. بنده به عنوان عضوی از خانواده بزرگ ذوب آهن اصفهان همواره در راستای برون رفت کارخانه از شرایط فعلی از هیچ تلاشی فرو گذار نخواهم کرد.

هشدار درباره آینده خوراک واحدهای فولادی
توکلی درباره تأمین مواد اولیه و آینده صنعت فولاد هشدار داد: در پنج سال آینده، با سیاست‌هایی که امروز در پیش گرفته‌ایم، نه‌ تنها ذوب‌آهن اصفهان بلکه فولاد مبارکه نیز با مشکل جدی مواجه خواهد شد.
وی گفت: کارشناسان سال‌هاست درباره کم‌آبی کشور هشدار می‌دهند و مرکز پژوهش‌های مجلس نیز سال‌ها درباره رشد مصرف برق، انرژی و شکل‌گیری ناترازی هشدار داده است اما به این نگاه کارشناسی و علمی، توجه کافی نشده است.
توکلی با انتقاد از وضعیت اکتشافات معدنی افزود: با مدل اکتشافی فعلی و با توجه به اینکه اکتشاف کافی انجام نداده‌ایم، در برنامه هفتم توسعه با چالش روبه‌رو خواهیم شد. من پیش‌بینی می‌کنم ظرف چند سال آینده برای همه واحدهای تولیدی با کمبود خوراک مواجه شویم.
وی علت این وضعیت را انحصار در بخش معدن دانست و گفت: عمده معادن مستعد و امیدبخش کشور در اختیار دولت است. تا زمانی که نگاه دولتی وجود داشته باشد و به بخش خصوصی و تولید اعتقاد نداشته باشیم، این مشکل ادامه خواهد داشت. پهنه های معدنی نیاز است با برنامه، آزادسازی شوند و در خدمت تولید و توسعه کشور قرار بگیرند.

ذوب‌آهن و مسئله ریل، از ظرفیت تولید تا ساخت بازار
این صاحب نظر عرصه صنعت و معدن کشور، تولید ریل را یکی از مهم‌ترین مزیت‌های راهبردی ذوب‌آهن برشمرد و اظهار داشت: ذوب آهن یک نبوغ و استعداد بزرگ صنعتی است و تولید ریل در این مجتمع عظیم صنعتی جای کار و تعاملات بسیار فراوانی دارد. توسعه بازار داخلی و بین‌المللی این محصول باید به بخشی از راهبرد توسعه حمل‌ونقل و پروژه‌های عمرانی کشور تبدیل شود. همچنین در این زمینه نیاز است وزارت راه و شهرسازی و شرکت ساخت در بخش پرداخت مطالبات ذوب آهن فعال تر عمل کنند. در بخش صادرات نیز برنامه ریزی هدفمند و پایش مستمر برای صادرات این محصول به صورت ویژه در دستور کار قرار بگیرد.
توکلی تصریح کرد: افغانستان ظرفیت ویژه‌ای برای توسعه خطوط ریلی دارد و حتی ریل و تراورس از ترکیه وارد می‌شود، در حالی که ذوب‌آهن می‌تواند در این بازار حضور فعال داشته باشد.
وی خاطر نشان کرد: ریل یکی از مزیت‌های مهم ذوب‌آهن در خاورمیانه است که، کشورهای همسایه از جمله افغانستان به آن نیاز دارند و هم ظرفیت داخلی کشور به این محصول نیازمند است. بنابراین باید این فرصت به صورت کاملاً ویژه مدنظر قرار بگیرد.
وی در پاسخ به این سوال که رشد و توسعه پروژه های عمرانی در بخش ریلی و صنعت ساختمان ارتباط مستقیم با سبد محصول ذوب آهن(ریل و مقاطع ساختمانی) دارد. تحلیل شما از شرایط موجود و دورنمای آینده چیست این گونه پاسخ داد : بیش از تولید، بازار در کسب ‌وکار اهمیت دارد. حدود ۳۰ درصد موفقیت در کسب‌وکار به تولید و ۷۰ درصد به بازار مربوط است. ما بازار داخلی و بین‌المللی داریم؛ به‌ویژه بازار داخلی که وزارت راه و حوزه ریلی آن به این محصول استاندارد نیاز دارد. اگر این فضا حمایت و مدیریت نشود، فرصت بزرگی را از دست می‌دهیم.
توکلی ادامه داد: وزارت راه و شهرسازی مصرف‌کننده اصلی محصول ریل ذوب‌آهن است و باید نقش تسهیلگر را ایفا کند. در دنیای امروز الزاماً پول تنها ابزار مبادله نیست و می‌توان از تهاتر، تبدیل کالا و مدل‌های مالی نوین استفاده کرد.
وی پیشنهاد کرد: وزارت راه و شهرسازی باید معاونتی اقتصادی ـ صنعتی با مأموریت حرفه ای و مبتنی بر شایسته سالاری ایجاد کند تا عامل پیوند صنعت و حمل‌ونقل باشد. فرد یا مجموعه‌ای که هم صنعت و بازار صنعت را بشناسد و هم عرصه حمل‌ونقل را. این جایگاه می‌تواند پل ارتباطی میان تولید و مصرف و همچنین نقش تسهیل‌ گر را در بازار داشته باشد.
عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی اضافه کرد : ریل در ذوب‌آهن تولید می‌شود و باید مصرف شود. مصرف‌کننده آن هم وزارت راه است. میلگرد نیز محصول دیگر همین کارخانه است و باید در صنعت ساختمان مصرف شود. بنابراین ایجاد یک معاونت تخصصی در وزارت راه و شهرسازی و قرار گرفتن فردی متخصص و کارآمد در رأس آن، می‌تواند این ارتباط را برقرار کند.
وی با اشاره به ظرفیت طرح‌های مسکن در سطح کشور گفت: وزارت راه و شهرسازی باید بازار ایجاد کند. ذوب‌آهن اصفهان آمادگی دارد ،فولاد مورد نیاز طرح‌های مسکن را تأمین کند و حتی می‌توان مدل‌های جدیدی را در نظر گرفت که به جای پرداخت نقدی، محصول یا واحد مسکونی در قالب تهاتر مورد استفاده قرار گیرد. این همان زنجیره‌ای است که می‌تواند صنعت حمل‌ونقل، صنعت ساختمان و صنعت فولاد را به یکدیگر متصل کند.
توکلی در پایان این بخش گفت: وزارت راه و شهرسازی ظرفیت بسیار بزرگی دارد و باید بتواند برای فولاد بازار ایجاد کند. زمانی ما واردکننده فولاد از چین و روسیه بودیم و امروز اقتصاد فولاد ما صادرات‌ محور شده است اما رکود صنعت حمل‌ و نقل و ساختمان به فولاد ما آسیب می‌زند. اگر فردی خلاق و متخصص به‌ عنوان حلقه اتصال این بخش‌ها وجود داشته باشد، می‌تواند میلگرد را به ساختمان بدهد، ساختمان را به بازار وصل کند و از این طریق اشتغال و ظرفیت تولید ایجاد شود.

ذوب‌آهن، میراث صنعت فولاد ایران و نیازمند یک تصمیم جدی
توکلی در جمع ‌بندی دیدگاه خود گفت: صنعت ایران، مدیون ذوب‌آهن اصفهان است و این صنعت ریشه دار کشور نیازمند حمایت قاطع و کامل. دولت،مجلس و مسئولین تراز اول کشور باید همگام با یکدیگر برای بازگشت این صنعت مادر به روزهای اوج با بهره گیری از تکنولوژی های نوین در بخش های مختلف تلاش کنند.
او در پایان تأکید کرد تا زمانی که در شورای عالی معادن مسئولیت دارد، برای حمایت از ذوب‌آهن و صنعت فولاد کوتاهی نخواهد کرد و گفت: بنده عضوی از خانواده بزرگ ذوب آهن اصفهان هستم و دغدغه این مجموعه را دارم و در راستای حمایت از این صنعت مادر تلاش می کنم.